Rijnlandse hoogwaterkering

Wie in de Bretten loopt of rustig fietst komt dit infopaneel tegen. Het is een stukje geschiedenis, dat eigenlijk "speelt" vanaf 1934 (Algemeen Uitbreidingsplan van Amsterdam/AUP). 

In de omgeving is veel gebeurd o.a. opspuitingen met zeezand en slib en aanpassingen aan de structuur van het IJ. In 1970 werd de nieuwe Rijnlandse Hoogwaterkering/Verlengde Spaarndammerdijk in het noorden van de Brettenzone aangelegd.

In de publicatie "Graaf- en modderwerk" een archeologische stadsgeschiedenis van Amsterdam staat veel te lezen over diverse "bodemingrepen" in Amsterdam in de loop der tijden.

Van Eesteren Museum: vrouwen van het AUP

 

In het museum van het Van Eesteren Paviljoen, Noordzijde, bij de Sloterplas, Amsterdam Slotermeer, is een tentoonstelling ingericht, die de vrouwelijke architecten, die aan het AUP hebben meegewerkt voor het "voetlicht" brengt.

Een mooi uitgevoerd boek, dat zonder meer de aandacht waard is.

Hier is het allemaal mee begonnen! 

Namen noemen is altijd een beetje arbitrair en ook de tentoonstelling moet bekeken worden!

Toch nog even Jakoba Mulder noemen, de eerste vrouwelijke stedenbouwkundige van Nederland en misschien wel de steunpilaar van Cornelis van Eesteren.

Nog een naam noemen: Manon Peyrot, die het eerste overdekte Sloterplasbad (1973) heeft ontworpen. Het Sloterplasbad, inmidddels vernieuwd, ligt eigenlijk "in de buurt" van het Van Eesteren Paviljoen.

"Piggelmee" woningen verdwijnen uit Bos en Lommer

De sloophamer gaat verder te werk, ook hier worden de "Piggelmee"woningen vastberaden gesloopt, zoals ook verderop (Bosleeuw Midden) is gebeurd.

Nieuwe "Piggelmee"woningen zien er zo uit: een extra verdieping, het "knusse", het typerende is verdwenen.

Nog even een blik op een nog bestaand blokje, mooi in het groen. Het zou leuk zijn, als dit blokje (opgeknapt in de oorspronkelijke staat!) kan blijven bestaan als een stukje "erfgoed" van het AUP van o.a. Cornelis van Eesteren.

In de directe omgeving (Akbarstraat) is in de hoogbouw ook een contrast te zien tussen nieuwbouw en bestaande, gerenoveerde, bebouwing.

Een heel speciaal effect geeft Rhapsody aan de omgeving: hoge cirkelvormige architectuur met veel glas.

Het lijkt alsof de top van de Kolenkitkerk (op de achtergrond) waarschuwt: sloop niet alles, maar bewaar nog een stukje architectonisch erfgoed (het AUP)!

Dobbebuurt, Amsterdam Nieuw West in renovatie

Al tijden lang schuift een "tent" over de daken van verschillende huizenblokken in de Dobbebuurt van Slotermeer, Amsterdam Nieuw West. Wat opvalt, is dat de rode dakbedekking verdwijnt en zwarte tevoorschijn komt. Maar er gebeurt meer met deze huizenblokken...

Deze foto geeft meer duidelijkheid: een gloednieuw huizenblok komt tevoorschijn als de "tent" opschuift. Het achterste gedeelte staat nog onder de "tent".

Zo begint de metamorfose van een huizenblok: alleen een gestript casco blijft over.

De achterzijde van dit huizenblok staat in de steigers voor metselwerk en kozijnenvervanging.

Een stukje geschiedenis van de naamgeving van dit huizenblok: de Dirk Bonsstraat.

Op deze foto zijn huizenblokken te zien, die volgens het Airey bouwsysteem zijn gebouwd. Door het gebruik van betonnen prefab elementen: snel en redelijk goedkoop bouwen. Deze woningen zijn gebouwd onder supervisie van architect Berghoef.

De Dobbebuurt is onderdeel van het (openlucht) Van Eesteren Museum. De Westelijk Tuinsteden zijn een onderdeel van het Algemeen Uitbreidingsplan van Amsterdam. Een plan uit de jaren 30 van de vorige eeuw, dat pas na WO II kon worden uitgevoerd. Van Eesteren was een van de "drijvende krachten" van het uitbreidingsplan evenals mej. Mulder en Van Lohuizen (en anderen).

<Het "klassieke" Van Eesteren Museum bevindt zich op Noordzijde van de Sloterplas>

Nog wat achtergrond informatie: de renovatie in de Dobbebuurt kost bijna 200.000 euro per woning, waarbij nog de aansluiting op het warmtenet 10.000 euro per woning kost.

Woningstichting Rochdale is voor dit renovatieproject de Van Rossem Prijs voor intelligente bouwkunst toegekend. 

In plaats van sloop en nieuwbouw (vaak de makkelijkste weg) is hier de allure (onderdeel van het AUP) en waarde (sociale woningbouw) van een deel van het AUP behouden gebleven.

Wat zou er zijn gebeurd met de Dobbebuurt, als het vernieuwingsplan Parkstad zou zijn doorgegaan?

Richting kloppend hart van Amsterdam Nieuw-West

Wie vanaf de Noordzijde van de Sloterplas richting Osdorp kijkt, ziet dat in de verte "iets groots" wordt gemaakt. Forse bouwkranen maken duidelijk, dat een groot complex in wording is.

Ter plekke ziet de toeschouwer, dat er inderdaad een groot wooncomplex wordt gerealiseerd, na sloop van de vorige bebouwing en oppervlakte-uitbreiding voor de nieuwbouw.

De tekst is duidelijk: 171 royale huurappartementen in het kloppende hart van Amsterdam Nieuw-West, 6400 m² commerciële ruimte en 221 parkeerplaatsen. Het Osdorpplein en omgeving is nu echt vol en de vernieuwing is bijna klaar.

Leuk om bekende namen tegen te komen: LEBO. Een bedrijf, dat sinds 1961 actief is in Amsterdam Nieuw-West. De naam is een eerbetoon aan de heer Leo Borst, vroeger een bekende bouwer in Amsterdam Zuid en West. De heer Borst behoorde ook tot de deelnemers aan het project "Bouwen van Woning tot Stad, dat na WOII een opzet was voor de stadsuitbreiding van Amsterdam. Echter het Algemeen Uitbreidingsplan (Van Eesteren), dat al voor WOII was uitgewerkt, is toegepast en voorzag in de zgn. lobbenstructuur als uitbreidingsvorm. Het andere plan voorzag in een concentrische uitbreiding van Amsterdam. Osdorp zou er dan heel anders hebben uitgezien om het maar eens heel simpel te vertellen.

Café-terras Oostoever wordt verbouwd

Café-terras Oostoever gelegen aan de Oostoeverweg en Sloterplas wordt ingrijpend verbouwd. Op de foto (de oorspronkelijke voorzijde op de promenade, op de achtergrond flatgebouw Finisterre) wordt al duidelijk, dat de ondergang wordt afgesloten. Definitief, want hier komt een deel van de uitbreiding (café en terras). De looproute is voortaan om de locatie heen.

Op deze foto (Oostoeverweg) is te zien, dat de opbouw vrijwel volledig is gesloopt. De beperkte capaciteit van de huidige locatie wordt fors uitgebreid zowel boven als op het straatniveau.

Een opname van de oorspronkelijke constructie: het café-terras vormt als het ware de brug/stuurhut van een schip. Deze impressie blijft grotendeels behouden volgens het nieuwe bouwplan.

Een blik op de zijkant laat een mooie lijnvoering zien van de constructie van het café-terras. Een object om te koesteren aan de oever van de Sloterplas. De Sloterplas heeft een belangrijke rol gespeeld bij de uitvoering van het Algemeen Uitbreidingsplan (AUP) o.a. als zandleverancier voor de huizenbouw van de Westelijke Tuinsteden, maar ook als geplande recreatie-bestemming in samenhang met het Sloterpark.

Vanaf het café-terras zijn er verschillende zichtlijnen over de Sloterplas. De "hoofdzichtlijn" is naar de (lengte)overzijde van de Sloterplas: Meert en Vaart. Ook daar vinden grote veranderingen plaats.

(zie: http://imagonarrans.blogspot.nl/2015/09/zuidwestoever-sloterplas-een-remake.html )

Een bijzondere zichtlijn is die naar de Varkensbaai. Het enige stukje oever van de Sloterplas, dat niet is "gecultiveerd".

Wie alles wil weten over hoe het nieuwe café-terras er uit gaat zien kan de volgende link bezoeken:

http://h-dp.nl/projecten/cafe-restaurant-oostoever/

Heyligers d+p heeft het ontwerp gemaakt (incl. bouwaanvraag) voor het nieuwe cafe restaurant Oostoever (375m2) aan de Sloterplas.

Bruggen in het AUP Westelijke Tuinsteden

Bovenstaand boek is een must voor de liefhebber, dat is bekend. Wat ook interessant is: binnen het tijdkader van dit boek (1910-1950) vallen nog net drie bruggen, 604, 605, 609, die tot het AUP gebied Westelijke Tuinsteden behoren in casu Slotermeer. Deze bruggen waren al gepland of er was al mee begonnen.

 

Brug 604 overspant de Cramergracht bij de Burg. Roëllstraat. (Aan de Cramergracht werden in 1956 de eerste hoogbouwflats van Amsterdam gebouwd).

De beeldhouwwerken, enigszins verweerd, zijn eenvoudig in vergelijking met bv. de Vierwindstrekenbrug (brug 381). Zie: http://saevisundis.blogspot.nl/2010/05/vierwindstrekenbrug-brug-381-amsterdam.html

De brughoofden zijn gemaakt door Rob Schreefel, aanzienlijk later dan de oplevering! Pas in 1987 blies Amsterdam de traditie van beeldhouwwerk voor bruggen nieuw leven in. Eigenlijk was de brug nog niet af.

De pergola's zijn van de hand van Piet Kramer; zit een basisvorm in van brug 155 Kattensloot/Nasaukade.

De banken zijn royaal uitgevoerd en zijn zomers vol met zonaanbidders.

Brug 604 heeft ook nog een verrassing: een ingebouwd urinoir.

Brug 605 overspant de Burg. Van de Pollstraat bij de Burg. Roëllstraat. Een brug met weinig "aankleding".

De trapleuningen zijn eenvoudig uitgevoerd.

Op de foto één van de gietijzeren GEB kastjes, die de brug nog rijk is.

 

Brug 609, de laatste, overbrugt de Burg. Tienhovengracht bij de Burg. Fockstraat. Deze brug heeft iets meer beeldhouwerk dan brug 605, maar minder dan brug 604.

Aan de "huizenkant" van de Burg. Tienhovengracht staan deze twee zuilen. Het bovenornament heeft een grondvorm van de pergola's van brug 604.

Aan de zijde van het Gerbrandypark staat slechts een datum-aanduiding (anno aan de ene kant en 1953 aan de andere kant).

De banken van brug 609 zijn met smaak ontworpen.

Een niet te verwaarlozen detail: de brug wordt moe.

Als afsluiting: een outsider, de laatste brug over de Burg. Tienhovengracht, brug 611, bij de Burg. Eliasstraat.

Deze brug heeft slechts een eenvoudig bankje.

Wel heeft deze brug stevige pijlers.

Van Eesteren Museum Amsterdam (Slotermeer-Nieuw West)

Als alles volgens plan verloopt, gaat deze maand het Van Eesteren Museum in Amsterdam (Slotermeer-Nieuw West) open.
Het karakter van dit weblog is normaal kort en bondig in beeld en woord (zie de inleiding).
In dit geval is het toch wel nodig om meer aandacht en waardering aan Van Eesteren (en o.a. Jakoba Mulder, Van Lohuizen e.a.) en het Van Eesteren Museum te schenken, gezien de waarde voor de volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en de architectuur (kort samengevat: Het Algemeen Uitbreidingplan van Amsterdam/AUP).

Bron: http://www.vaneesterenmuseum.nl/

Het Van Eesteren Museum bestaat uit een binnen- en een buitenmuseum (b.v. het Zuiderzeemuseum heeft ook zo'n constructie). Het bevindt zich in het complex van broedplaats "De Vlugt", Burg. De Vlugtlaan h/k Burg. Eliasstraat, Slotermeer, Nieuw West, Amsterdam. Het binnenmuseum is nog in opbouw, daarom een aantal foto's van het buitenmuseum.
Het buitenmuseum wordt begrensd door de Burg. Eliasstraat, Burg. Vening Meineszlaan, de Hemboogzone, Burg. Van Tienhovengracht.

Tegenover de ingang van het museum staat aan de overkant (Burg, De Vlugtlaan), in een plantsoentje, het beeld van De Bouwvakker, gemaakt door Jan Havermans (1892-1964) in 1962 en ook in dat jaar geplaatst.

Hofjesstructuur in laagbouw (omgeving Bur. Vening Meineszlaan, richting Burg. De Vlugtlaan).

Villa-achtigebouw bij Burg. Vening Meineszlaan en Harry Koningsbergerstraat.

Eén van de grenzen: de Hemboogspoorzone.

Een essentieel onderdeel van de ontwerpen van Van Eesteren: ruimte en een open zichtveld.

Recreatieruimte is zorgvuldig ingepast (o.a.tennisveld Gerbrandypark, een project van de Richard Krajicek Foundation).

Detail van een portiekboog (Fr. Oxstraat).

Detail van een Aireywoning: een constructie van staal en beton.

De beroemde strokenbouw: gezien vanaf het Gerbrandypark, richting Burg. De Vlugtlaan.

Tot slot: broedplaats De Vlugt, waarin het binnenmuseum is gevestigd. De broedplaats is ontwikkeld door Urban Resort (info: http://www.urbanresort.nl/).
>>>Attentie: het museum is inmiddels geopend.
>>>Openingstijden: vrijdag/zaterdag - 11.00-17.00 uur.